آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ( آیین دادرسی مدنی )
ماده ۱۰۷
ماده ۱۰۷
استرداد دعوا و دادخواست به ترتیب زیر صورت میگیرد: الف - خواهان میتواند تا اولین جلسه دادرسی، دادخواست خود را مسترد كند. در این صورت دادگاه قرار ابطال دادخواست صادر مینماید. ب - خواهان میتواند مادامی كه دادرسی تمام نشده دعوای خود را استرداد كند. در این صورت دادگاه قرار رد دعوا صادر مینماید. ج - استرداد دعوا پس از ختم مذاكرات اصحاب دعوا در موردی ممكن است كه یا خوانده راضی باشد و یا خواهان از دعوای خود به كلی صرف نظر كند. در این صورت دادگاه قرار سقوط دعوا صادر خواهد كرد.
دسترسی اشتراکی
برای دسترسی به محتوای کامل نکات آموزشی باید اشتراک فعال داشته باشید.
اثر قابلیت تجزیه دعوا بر استرداد نسبت به برخی خواندگان
اگر دعوا از حیث موضوع و آثار حکم قابل تجزیه باشد، خواهان میتواند دعوا را نسبت به بعضی از خواندگان مسترد کند و رسیدگی نسبت به سایر خواندگان ادامه یابد.
اما در دعوای غیرقابل تجزیه که صدور تصمیم متفاوت نسبت به خواندگان با ماهیت واحد دعوا سازگار نیست، استرداد دعوا تنها نسبت به بعضی از خواندگان قابل پذیرش نیست؛ زیرا تفکیک اصحاب دعوا میتواند به صدور آرای ناسازگار درباره موضوعی تجزیهناپذیر منتهی شود.
مهلت و اثر استرداد دادخواست
خواهان میتواند تا اولین جلسه دادرسی دادخواست خود را مسترد کند. در این صورت دادگاه قرار ابطال دادخواست صادر میکند.
استرداد دادخواست به معنای صرفنظر کردن خواهان از آثار دادرسیِ ناشی از آن دادخواست است و اصولاً مانع از آن نیست که در صورت وجود شرایط قانونی، همان دعوا بعداً با تقدیم دادخواست جدید اقامه شود.
موارد استرداد دعوا و تصمیم دادگاه
استرداد دعوا از حیث زمان و اثر به دو وضعیت تقسیم میشود:
الف ـ پیش از تمام شدن دادرسی: خواهان میتواند مادامی که دادرسی تمام نشده است، دعوای خود را مسترد کند. در این صورت دادگاه قرار رد دعوا صادر میکند.
ب ـ پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا: استرداد دعوا تنها در صورتی امکانپذیر است که خوانده رضایت دهد؛ یا خواهان از دعوای خود بهکلی صرفنظر کند. در فرض صرفنظر کلی خواهان، دادگاه قرار سقوط دعوا صادر میکند.
محدودیت استرداد دعوا در طرق شکایت از رأی
«استرداد دعوا» موضوع ماده ۱۰۷ با «استرداد دادخواست یا درخواستِ یکی از طرق شکایت از رأی» متفاوت است. قانونگذار در مراحل واخواهی، فرجامخواهی و اعاده دادرسی، استرداد دعوای اصلی را به عنوان یک نهاد مستقل پیشبینی نکرده است؛ هرچند ممکن است شخص حسب مقررات خاص همان مرحله، دادخواست یا درخواست اعتراض خود را مسترد کند.
بنابراین نباید استرداد دعوا را با استرداد دادخواست واخواهی، فرجامخواهی یا اعاده دادرسی یکسان دانست.
عدم امکان استرداد دعوا پس از پایان دادرسی
استرداد دعوا فقط تا زمانی امکانپذیر است که دادرسی هنوز پایان نیافته باشد. پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا نیز قانون بهطور استثنایی استرداد را در صورت رضایت خوانده یا صرفنظر کلی خواهان از دعوا پذیرفته است؛ اما پس از پایان دادرسی و خروج پرونده از مرحله رسیدگی، استرداد دعوا دیگر امکانپذیر نیست.
بنابراین باید میان «ختم مذاکرات اصحاب دعوا» و «پایان دادرسی» تفکیک شود؛ رضایت خوانده در فرض نخست میتواند مؤثر باشد، ولی پس از پایان دادرسی مجوز استرداد دعوا ایجاد نمیکند.
اثر استرداد دعوا بر اقدامات و امور احرازشده دادرسی
با استرداد دعوا و پایان یافتن آن دادرسی، اقدامات انجامشده در پرونده اصولاً دیگر در همان دعوا مبنای ادامه رسیدگی قرار نمیگیرند. بااینحال، استرداد دعوا لزوماً همه آثار حقوقی وقایعی را که در جریان رسیدگی تحقق یافتهاند از بین نمیبرد.
برای نمونه، اقرار معتبر انجامشده در دادرسی صرفاً به سبب استرداد دعوا بیاعتبار نمیشود. همچنین امری که در جریان رسیدگی به نحو معتبر و با اثر مستقل قانونی احراز شده باشد، ممکن است آثار خود را حفظ کند. بنابراین باید میان «خاتمه آثار دادرسی مستردشده» و «زوال اعتبار مستقل وقایع یا ادلهای که در آن دادرسی تحقق یافتهاند» تفکیک کرد.
آثار استرداد دعوا بر خسارات دادرسی و قرارهای تأمینی
استرداد دعوا و صدور قرار رد دعوا میتواند آثار تبعی مهمی داشته باشد:
الف ـ خسارات دادرسی: خوانده میتواند خسارات دادرسی قابل مطالبه را درخواست کند و دادگاه در صورت وجود شرایط قانونی، خواهان را به پرداخت آنها محکوم میکند. استرداد دعوا نباید موجب تحمیل بلاجبران هزینههایی شود که خوانده برای دفاع از دعوای اقامهشده متحمل شده است.
ب ـ تأمین خواسته: مطابق ماده ۱۱۸ قانون آیین دادرسی مدنی، با استرداد دعوا یا دادخواست، تأمین خواسته خودبهخود مرتفع میشود.
ج ـ دستور موقت: چون دستور موقت تابع وجود جهت و دعوای اصلی است، با استرداد دعوای اصلی و زوال مبنای ادامه آن، جهت استمرار دستور نیز از بین میرود و دادگاه مطابق مقررات مربوط باید از آن رفع اثر کند.
اعتبار امر مختومه قرار سقوط دعوا
هرگاه خواهان پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا از دعوای خود بهکلی صرفنظر کند، دادگاه قرار سقوط دعوا صادر میکند. پس از قطعی شدن این قرار، خواهان نمیتواند همان دعوا را با همان اصحاب، موضوع و سبب دوباره اقامه کند؛ زیرا قرار سقوط دعوا از حیث امکان طرح مجدد، اثر امر مختومه دارد.
این اثر با «قرار رد دعوا» یا «قرار ابطال دادخواست» متفاوت است؛ در آن دو مورد، اصولاً امکان اقامه مجدد دعوا پس از رفع مانع یا با تقدیم دادخواست جدید وجود دارد.
عدم اعتبار امر مختومه قرار رد دعوا و قرار ابطال دادخواست
قرار ابطال دادخواست ناشی از استرداد دادخواست و قرار رد دعوا ناشی از استرداد دعوا، اصولاً اعتبار امر مختومه ندارند؛ بنابراین خواهان میتواند با رعایت شرایط قانونی، همان دعوا را دوباره اقامه کند.
در مقابل، قرار سقوط دعوا که در فرض صرفنظر کلی خواهان از دعوا صادر میشود، پس از قطعیت دارای اثر امر مختومه است و همان دعوا با وحدت اصحاب، موضوع و سبب قابل طرح مجدد نخواهد بود.
هیچ رأی وحدت رویهای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.
دسترسی اشتراکی
برای مشاهده کامل تستها، انتخاب گزینه و دیدن پاسخ باید اشتراک فعال داشته باشید.
تست ۱
خواهان پس از ختم مذاکرات، بدون اخذ رضایت خوانده یا صرفنظر کردن از دعوای خود به طور کلی، با تقدیم لایحهای، دعوای خویش را مسترد میکند. دادگاه چه قراری صادر خواهد کرد؟
تست ۲
در دعوایی که به خواسته یک میلیارد ریال اقامه شده، وکیل خواهان پس از پایان اولین جلسه دادرسی، لایحهای مبنی بر استرداد دعوا، تسلیم دادگاه میکند. کدام مورد صحیح است؟
تست ۳
دعوایی به خواسته خلع ید از ملکی که یک میلیارد ریال تقویم گردید اقامه میشود. وکیل خواهان پیش از تمام شدن دادرسی، درخواست استرداد دعوا میکند. در خصوص پذیرش استرداد دعوا کدام مورد صحیح است؟
تست ۴
سعید در دیوان عدالت اداری اقدام به شکایت کرده است. پس از رسیدن پاسخ طرف مقابل و پیش از صدور رأی، وی از شکایت خود به کلی صرفنظر میکند. شعبه دیوان باید کدام قرار را صادر کند؟ آیا سعید میتواند پس از آن شکایت خود را در همان خصوص مجدداً مطرح کند؟
تست ۵
استرداد دعوا، در کدام مرحله دادرسی امکان پذیر است؟
تست ۶
استرداد دادخواست در شعب بدوی دیوان عدالت اداری ............... .
تست ۷
خواهان پس از ختم مذاکرات، از دعوای خود به کلی صرفنظر میکند. دادگاه کدام تصمیم را اتخاذ میکند؟
تست ۸
چنانچه خواهان پس از پایان مذاکرات اصحاب دعوا درخواست استرداد دعوا نماید، کدام مورد، درخصوص این درخواست، صحیح است؟
تست ۹
استرداد دعوا به معنی اخص از قیم شخص صغیر پذیرفته ............... و از وکیل شخص رشید ............... .
تست ۱۰
درصورت تعدد خواندگان، استرداد دعوا نسبت به برخی خواندگان، از سوی خواهان، پیش از ختم مذاکرات اصحاب دعوا،
تست ۱۱
اگر خواهان بعد از اعلام ختم دادرسی دعوای خود را مسترد نموده و خوانده نیز راضی باشد:
تست ۱۲
هرگاه خواهان، پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا، درخواست استرداد دعوا نماید اگر خوانده راضی باشد ..........
تست ۱۳
هرگاه مدعی پس از ختم مذاکرات اصحاب دعوا، دعوای خود را مسترد کند و خوانده هم راضی باشد دادگاه کدام یک از تصمیمات ذیل را اتخاذ خواهد کرد؟
تست ۱۴
در کدام یک از موارد زیر قرار سقوط دعوای خواهان توسط دادگاه عمومی صادر میشود؟
تست ۱۵
خواهان میتواند:
تست ۱۶
هرگاه در جریان دادرسی، حق اصلی زایل شود:
تست ۱۷
رأیی که براساس انصراف کلی خواهان از دعوا صادر میشود:
تست ۱۸
مادامی که دادرسی تمام نشده خواهان ............... دعوای خود را استرداد کند.
تست ۱۹
در دعوایی که به خواسته اجرتالمثل ملکی اقامه گردیده، دادگاه بالاصاله قرار کارشناسی جهت تعیین اجرتالمثل صادر مینماید. پس از صدور قرار مزبور و قبل از اعلام نظر کارشناس، خواهان درخواست استرداد دعوا مینماید، در این صورت:
تست ۲۰
خواهان میتواند:
تست ۲۱
قبل از اینکه دادرسی تمام شود خواهان دعوای خود را استرداد مینماید و خوانده عدم رضایت خود را نسبت به درخواست خواهان به دادگاه اعلام میکند در این صورت دادگاه:
تست ۲۲
در استرداد دعوا، قرار سقوط دعوا درصورتی صادر میشود که:
تست ۲۳
پس از اقامه دعوا، خواهان:
تست ۲۴
استرداد دادخواست موجب صدور قرار:
تست ۲۵
چنانچه درخواست استرداد دعوا زمانی مطرح شود که دادرسی وارد مرحله صدور حکم شود، اما حکم صادر نشده باشد:
تست ۲۶
خواهان قبل از اولین جلسه دادرسی دادخواست خود را مسترد کرده است، دادگاه قانوناً باید کدام قرار را صادر کند؟
تست ۲۷
در صورتیکه خواهان دعوای خود را کلاً استرداد نماید دادگاه کدام قرار را صادر میکند؟