هرگاه تحقیق از متهم، استماع شهادت شهود و مطلع، معاینهی محل، بازرسی از منازل و اماكن و اشیاء، جمع آوری آلات جرم و به طور كلی هر اقدام دیگری خارج از حوزهی قضائی محل مأموریت بازپرس لازم شود، وی با صدور قرار نیابت قضائی مطابق مقررات قانونی و ارسال اصل یا تصویر اوراق مورد نیاز پرونده و تصریح موارد، انجام آنها را از بازپرس محل، تقاضا میكند. این بازپرس در حدود مفاد نیابت اعطائی، موضوع نیابت را انجام میدهد و اوراق تنظیمی را پس از امضاء به همراه سایر مدارك به دست آمده نزد مرجع نیابت دهنده می فرستد و در صورتی كه اجرای تمام یا بخشی از مفاد نیابت، مربوط به حوزهی قضائی دیگری باشد، اوراق را برای اجرای نیابت به مرجع مزبور ارسال و مراتب را به بازپرس نیابت دهنده اعلام می دارد.
تبصره ۱- انجام نیابت قضائی در حوزهی قضائی بخش به عهده رئیس یا دادرس علی البدل دادگاه آن محل است.
تبصره ۲- در مواردی كه اقرار متهم و یا شهادت شاهد و یا شهادت بر شهادت شاهد، مستند رأی دادگاه باشد، استماع آن توسط قاضی صادركننده رأی الزامی است.
دسترسی اشتراکی
برای دسترسی به محتوای کامل نکات آموزشی باید اشتراک فعال داشته باشید.
لزوم استماع مستقیم ادله مستند رأی توسط قاضی صادرکننده حکم
مطابق تبصره ۲ ماده ۱۱۹ قانون آیین دادرسی کیفری، هرگاه اقرار متهم، شهادت شاهد یا شهادت بر شهادت شاهد مستند رأی دادگاه قرار گیرد، استماع آن توسط قاضی صادرکننده رأی الزامی است.
بنابراین، اگر این اقرار یا شهادت در اجرای نیابت قضایی توسط مرجع مجری نیابت اخذ شده باشد، صرف انجام آن نزد مرجع مجری نیابت برای آنکه مستقیماً مستند رأی قرار گیرد کافی نیست؛ بلکه قاضیای که قصد دارد رأی خود را بر آن دلیل استوار کند، باید شخصاً آن را استماع نماید.
فلسفه این حکم آن است که در ادلهای مانند اقرار و شهادت، نحوه بیان، کیفیت پاسخها، اوضاع و احوال ادای اقرار یا شهادت و ارزیابی مستقیم قاضی از شخص اقرارکننده یا شاهد میتواند در ارزش اثباتی دلیل مؤثر باشد. به همین دلیل، قانونگذار در این موارد به اجرای نیابت قضایی بسنده نکرده و استماع مستقیم توسط قاضی صادرکننده رأی را ضروری دانسته است.
در نتیجه:
اخذ اقرار یا شهادت توسط مرجع مجری نیابت ← برای انجام نیابت معتبر است
اما اگر همان اقرار یا شهادت قرار باشد مستند رأی دادگاه واقع شود:
استماع مجدد و مستقیم آن توسط قاضی صادرکننده رأی الزامی است.
این تکلیف متوجه قاضی صادرکننده رأی است، نه بازپرس نیابتدهنده یا مرجع مجری نیابت.
هیچ رأی وحدت رویهای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.
دسترسی اشتراکی
برای مشاهده کامل تستها، انتخاب گزینه و دیدن پاسخ باید اشتراک فعال داشته باشید.
تست ۱
در مواردی که اقرار متهم یا شهادت شاهد مستند رأی دادگاه قرار گیرد:
تست ۲
چنانچه معاینه محل و یا تحقیقات محلی در خارج از حوزه قضایی دادگاه رسیدگیکننده ضرورت داشته باشد، تکلیف چیست؟