آسانسور: وسیله ای است متشکل از کابین، معمولا وزنه تعادل و اجزای دیگر که با روش های مختلف، مسافر، بار یا هر دو را در مسیر بین طبقات ساختمان جابه جا می کند.
آسانسور کششی: آسانسوری است که حرکت آن بر اثر ایجاد نیروی اصطکاک بین سیم بکسل و شیار فلکه کشش، به هنگام چرخش آن، توسط سیستم محرکه به وجود می آید.
آسانسور هیدرولیکی: در این نوع آسانسور سیلندر و پیستون هیدرولیکی عامل حرکت کابین بوده و ممکن است دارای وزنه تعادل نیز باشد.
بالاسری: فاصله قائم بین کف بالاترین محل توقف کابین تا زیر سقف چاه آسانسور را بالاسری گویند.
پلکان برقی: وسیله ای است که در مسیر حرکت افراد پیاده جهت بالا یا پایین بردن آنها در دو طبقه غیرهم سطح به کار می رود و به وسیلۀ پله که توسط نیروی محرکه برقی به حرکت درآورده میشود سبب جابه جایی افراد میگردد. این وسیله در اماکن عمومی نظیر فرودگاه ها، مترو، پایانه ها، ساختمان های تجاری، فروشگاه های بزرگ و... به کار می رود.
پیاده رو متحرک: پیاده رو متحرک وسیله ای جهت انتقال افراد در سطوح هم تراز یا سطوح با اختلاف ارتفاع کم می باشند، به انواعی از آن که با سطح افق زاویه دارد رمپ برقی نیز می گویند.
پله: به قسمتی از پلکان برقی یا پیاده رو متحرک گفته میشود که افراد روی آن می ایستند. معمولا جنس آنها از آلومینیوم با سطح شیاردار در جهت حرکت است.
تابلو کنترل آسانسور: مجموعه ای شامل مدارهای فرمان و قدرت که وظیفه کنترل حرکت کابین و پاسخگویی به احضار را به عهده دارد.
تعمیرکار: فرد یا افراد مجاز و متخصص صاحب صلاحیت که وظیفه سرویس و یا تعمیر آسانسور را به عهده دارند.
تراز طبقه شدن: منظور هم تراز شدن کف کابین با کف تمام شده طبقه در محل ورودی به آسانسور است.
چاه: فضایی است که ریلها و برخی تجهیزات دیگر آسانسور در آن نصب می شوند و کابین و وزنه تعادل در این مکان حرکت می نمایند.
چاهک: فاصله قائم بین کف پایینترین محل توقف تا کف چاه آسانسور (به ابعاد چاه آسانسور) را چاهک می گویند.
درهای طبقات: درهایی هستند که در محل ورودی طبقات به کابین قرار می گیرند.
در کابین: دری است که در ورودی کابین قرار دارد و معمولا به طور خودکار باز و بسته میشود.
دستگیره: دستگیره (در پلکان برقی یا پیاده رو متحرک)، از جنس لاستیک با الیاف مخصوص میباشد که متحرک بوده و سرعت آن با سرعت حرکت پله یکسان است. افراد هنگام بالا رفتن یا پایین آمدن از آن استفاده می کنند.
ریلهای راهنما: اجزای فلزی با مقطع T که برای هدایت کابین یا وزنه تعادل (در صورت وجود) به کار می روند.
زنجیر جبران (سیم بکسل جبران): در ساختمان های مرتفع وقتی که کابین در بالا و یا پایین ترین طبقه قرار میگیرد مجموع وزن سیم بکسل ها که مقدار قابل ملاحظه ای است به یک سمت فلکه کششی منتقل میشود. برای کنترل وزن متغیر طناب، یک سیم بکسل یا زنجیر، از تیر پایین یوک کابین به تیر پایین وزنه تعادل هم وزن سیم بکسل ها متصل می شود تا اضافه وزن به وجود آمده توسط سیم بکسل ها را جبران نماید و به آن طناب، سیم بکسل یا زنجیر جبران می گویند.
زاویه شیب: حداکثر زاویه ای است که پله یا تسمه نسبت به سطح افق می سازد.
سرعت اسمی پلکان برقی (پیاده رو متحرک): سرعت خطی در جهت حرکت پله یا تسمه در هنگامیکه باری روی آنها وجود ندارد.
سیستم اضافه بار: در برخی آسانسورها برای جلوگیری از اضافه بار حسگری را به شیوه های مختلف تعبیه می کنند تا هنگام سوار شدن مسافر یا گذاشتن بار، بیش از ظرفیت پیش بینی شده در کابین، ضمن اعلام خبر تا تخلیه بار اضافی از حرکت آسانسور جلوگیری شود.
سیستم ترمز ایمنی (سیستم پاراشوت): سیستم مکانیکی که ترجیحا در قسمت زیرین یا بالای چهارچوب (یوک) کابین و وزنه تعادل (در صورت لزوم) قرار میگیرد و در مواقع اضطراری با افزایش غیرعادی سرعت، فعال شده و سبب توقف کابین یا وزنه تعادل (به وسیله قفل شدن کابین یا وزنه تعادل به ریلها) میشود.
سرعت اسمی آسانسور: حداکثر سرعت کابین هنگام حرکت عادی را سرعت اسمی می گویند.
سیستم های فراخوانی آسانسور: نحوه پاسخ به احضار مسافران در آسانسور که ب ا توج ه به نوع کاربری ساختمان میتواند متفاوت باشد. انتخاب صحیح این سیستم اهمیت زیادی دارد.
سطح مفید کابین: سطحی است که برای ایستادن مسافر و یا گذاشتن بار به کار گرفته میشود و مقدار آن متناسب با ظرفیت بار یا مسافر محاسبه میشود (جداول ۱۵-۲-۲-۲-۱ الف و ب).
شیر اطمینان: شیر هیدرولیکی است که برای جلوگیری از سقوط یا افزایش ناگهانی سرعت کابین در آسانسورهای هیدرولیک به کار می رود.
شانه ثابت: قطعه ثابتی در دو انتهای پله میباشد که دارای دندانه های متناسب با شیارهای روی پله یا تسمه میباشد و از ورود اشیای خارجی و پای مسافران به داخل شیار پله جلوگیری میکند.
ضربه گیر (بافر): وسیله ای ارتجاعی است که برای جلوگیری از برخورد کنترل نشده کابین و یا وزنه تعادل به کف چاهک بهکار میرود. این وسیله لازم است طوری طراحی و انتخاب گردد که قسمتی از انرژی جنبشی کابین را مستهلک کند. باید توجه داشت که ضربه گیر برای متوقف کردن کابین به هنگام سقوط آزاد آن، طراحی نشده است.
طبقه اصلی ورودی: طبقه ای است که ورود افراد پیاده به ساختمان از آن طریق انجام میشود و معمولا هم تراز سطح خیابان است. چنانچه در ساختمانی دسترسی های اصلی مختلفی به یک آسانسور وجود داشته باشد پایین ترین آنها طبقه اصلی محسوب میشود.
طول مسیر حرکت: ارتفاع بین کف پایینترین طبقه توقف آسانسور تا کف بالاترین طبقه توقفآسانسور، طول مسیر حرکت نامیده میشود.
طبقه بندی ساختمان ها از نظر میزان تردد جمعیت
دسته اول: ترافیک سبک بدون داشتن زمان اوج ترافیک شامل کاربری های صنعتی، انبار و مخاطره آمیز.
دسته دوم: ترافیک متوسط بدون داشتن زمان اوج ترافیک شامل کاربری های مسکونی، هتل، خوابگاه و اداری که دارای واحدهای جدا از هم هستند.
دسته سوم: ترافیک سنگین دارای زمان اوج ترافیک شامل کاربری های آموزشی - تربیتی، اداری -حرفه ای، کسبی - تجاری، تجمعی (سالن اجتماعات، سینما، تئاتر و ... ) و آن دسته از کاربری های درمانی-مراقبتی که دارای ترددهای زیاد هستند (مانند بیمارستان ها).
دسته چهارم: ترافیک خاص شامل کاربری درمانی- مراقبتی (مانند درمانگاه ها، کلینیک ها، بازداشتگاه ها و ... ).
کابین: جزیی از آسانسور است که مسافر، بار یا هر دو را در خود جای می دهد. کابین دارای کف برای ایستادن، دیواره هایی برای حفاظت مسافران یا بار، سقف و در میباشد.
کابین دو در: کابینی است که دارای دو در میباشد. در صورتی که این دو در در دو ضلع رو به رو به یک دیگر باشند کابین دو در رو به رو و در صورتی که در دو ضلع مجاور باشند کابین دو در مجاور نامیده میشود.
کلید آتشنشان: کلیدی است که در مواقع ضروری از جمله تخلیه افراد مسن، معلول و غیره. توسط آتش نشان فعال شده و کنترل آسانسور فقط توسط آن (راهبر داخل کابین) صورت میگیرد.
کنترل کننده مکانیکی سرعت (گاورنر): وسیله ای مکانیکی است که از طریق سیم بکسل یا زنجیر به سیستم ترمز ایمنی (پاراشوت) کابین یا وزنه تعادل (در صورت وجود) متصل بوده تا در موقع افزایش سرعت بیش از حد کابین قفل شده و ضمن فرمان قطع برق موتور آسانسور، سیستم ترمز ایمنی را فعال نماید.
موتورخانه: فضایی است که موتور گیربکس یا سیستم محرکه آسانسور، تابلو کنترل و غیره را درخود جای می دهد.
نگهدارنده ریلها: رابطی است که ریلها را به سازه و دیواره چاه آسانسور متصل میکند و برای اتصال آن، از بست مخصوص و پیچ و مهره استفاده میشود.
وزنه تعادل: وزنه یا ترکیبی از وزنه ها است که برای متعادل کردن وزن کابین و بخشی از ظرفیت آسانسور به کار می رود.
یوک کابین: قاب نگهدارنده ای است که کف کابین، ترمزهای ایمنی، کفشک ها و سیم بکسل ها به آن متصل می شوند.