پلتفرم آموزشی حقوق و مهندسی

بانک جامع مواد قانونی و تست‌های آزمونی وکالت، کارشناس رسمی و نظام مهندسی

از متن تا تسلط

خانه بازگشت به فهرست مواد

بند ۱-۵-۲-۱۶ مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان : تاسیسات بهداشتی (1396)

بند ۱-۵-۲-۱۶ - دستشویی 

۱-۵-۲-۱۶ دستشویی 

الف) روی دهانه تخلیه آب دستشویی باید شبکه قابل برداشتن و مقاوم در برابر خوردگی قرار گیرد. 

ب ) دهانه تخلیه آب دستشویی باید با امکان قرار دادن درپوش موقتی باشد و دستشویی سرریز داشته باشد. 

پ ) قطر دهانه تخلیه آب دستشویی باید دست کم ۳۲ میلی متر باشد. 

ت ) اگر دستشویی به صورت لگن های سرتاسری باشد هر ۵۰۰ میلی متر طول آن باید به عنوان یک دستشویی تلقی شود و همه الزامات مندرج در این مقررات در مورد آن رعایت شود. 

ث ) فاصله محور دستشویی از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگر نباید کمتر از ۴۵۰ میلی متر باشد. 

ج) در اماکن عمومی چنانچه در محلی چند دستشویی پیش بینی شده باشد حداقل یکی از آن‌ها باید برای استفاده افراد معلول اختصاص داده شود. 

(۱) دستشویی های با لبه گرد یا پیشخوان مخصوص استفاده افراد معلول نباید در ارتفاع بلند تر از ۸۶۵ میلی متر از کف تمام شده نصب شوند حداقل ارتفاع خالص لازم از زیر لبه پایینی دستشویی تا کف تمام شده بایستی ۷۳۵ میلی متر باشد به طوری که آزادی زانو و پنجه را فراهم آورد. 

(۲) فضای آزاد به عرض دست کم ۷۶۰ میلی متر و عمق ۱۲۲۰ میلی متر باید در جلو دستشویی معلول پیش بینی شود.

(۳) شیرهای آب دستشویی ویژه استفاده افراد معلول باید یکی از انواع دسته اهرمی، فشاری و چشمی الکترونیکی باشد شیرهای خودکار دستشویی باید طوری تنظیم شده باشند که حداقل برای زمان ۱۰ ثانیه باز بمانند. 

 

۲-۵-۲-۱۶ توالت غربی 

الف) توالت غربی باید طوری نصب شود که فاصله محور آن از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگر کمتر از ۴۵۰ میلی متر و از محور لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی متر نباشد. جلو توالت غربی باید دست کم ۵۰۰ میلی متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش بینی شود. 

(۱) اتاقک توالت غربی نباید کمتر از ۹۰۰ میلی متر پهنا و ۱۵۰۰ میلی متر درازا داشته باشد. 

ب ) در فضاهای عمومی توالت غربی باید از نوع بزرگ باشد و نشیمن گاه و در لولایی قابل برداشتن داشته باشد. 

(۱) قطر لوله فاضلاب خروجی از توالت غربی نباید کمتر از ۱۰۰ میلی متر باشد. 

پ ) لوله خروجی فاضلاب توالت غربی باید با یک زانوئی ۱۰۰x۸۰ میلی متر و یا با یک فلنج به همین اندازه به لوله فاضلاب ساختمان متصل شود. 

ت ) اتصال لوله تخلیه فاضلاب توالت غربی به لوله فاضلاب ساختمان از طریق کف اتاقک یا دیوار باید کاملاً آب بند و گازبند باشد

ث ) در هر گروه بهداشتی در اماکن عمومی در مقابل هر ۶ توالت باید یک توالت برای استفاده افراد معلول اختصاص داده شود. 

ج) اتاقک توالت برای استفاده افراد معلول باید دارای ویژگی های زیر باشد: 

(۱) فضای آزاد کف به صورت دایره ای به قطر دست کم ۱۵۲۵ میلی متر برای گردش صندلی چرخ دار فراهم باشد. 

(۲) حداقل عرض بازشو در باید ۸۱۵ میلی متر باشد. 

(۳) جلو کاسه توالت باید دست کم ۱۲۲۰ میلی متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش بینی شود. 

(۴) ارتفاع کاسه توالت از کف تمام شده تا قسمت بالای نشیمن توالت باید بین ۴۳۰ تا ۴۸۵ میلی متر باشد. 

(۵) ارتفاع نصب دستگیره های کمکی بین ۸۴۰ تا ۹۱۵ میلی متر از کف باشد. 

(۶) اهرم سیستم شستشوی داخل توالت به صورت خودکار یا دکمه فشاری بوده و در ارتفاع ۱۱۲۰ میلی متر از کف نصب شود. 

 

۳-۵-۲-۱۶ توالت شرقی 

الف) توالت شرقی باید طوری نصب شود که فاصله محور طولی آن از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگر کمتر از ۴۵۰ میلی متر و از محور طولی لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی متر نباشد. جلو توالت شرقی باید دست کم ۵۰۰ میلی متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش بینی شود. 

(۱) اتاقک توالت شرقی نباید کمتر از ۹۰۰ میلی متر پهنا و ۱۵۰۰ میلی متر درازا داشته باشد. 

ب ) توالت شرقی باید از نوع تخت یا کشکولی و از جنس مقاوم در برابر نفوذ آب و رطوبت باشد. 

پ ) سطوح آشکار توالت شرقی باید صاف و صیقلی و بدون گوشه های زائدی که شستشو و تمیز کردن آن را مشکل کند باشد. 

ت ) ساخت لگن توالت شرقی باید طوری باشد که به هنگام شستشو آب از آن به کف اتاقک جریان نیابد و پس از تخلیه آب در هیچ یک از نقاط سطح آن آب باقی نماند و کاملاً تخلیه شود. 

ث ) قطر نامی لوله فاضلاب خروجی از توالت شرقی باید دست کم ۱۰۰ میلی متر باشد

ج) اتصال لوله تخلیه فاضلاب توالت شرقی به لوله فاضلاب ساختمان از طریق کف اتاقک باید کاملاً آب بند و گازبند باشد. 

چ) به هنگام شستشوی لگن توالت شرقی نباید از درزهای اطراف لگن آب به داخل اجزای ساختمانی کف اتاقک نفوذ کند. 

 

۴-۵-۲-۱۶ یورینال 

الف) یورینال باید طوری نصب شود که فاصله محور آن از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگر کمتر از ۴۰۰ میلی متر و از محور لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی متر نباشد. جلو یورینال باید دست کم ۵۰۰ میلی متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش بینی شود. 

ب ) یورینال هایی که در فضاهای عمومی نصب میشوند باید سیفون آشکار و قابل دسترسی داشته باشند. 

پ ) کف و دیوار اطراف یورینال باید دست کم تا ۶۰۰ میلی متر از جلو و به ارتفاع ۱۲۰۰ میلی متر از کف و ۶۰۰ میلی متر در هر طرف با مواد آب بند و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت ساخته شود و سطوح آن كاملاً صاف و صیقلی باشد. 

ت ) در صورت پیش بینی چند یورینال، بایستی حداقل یکی از آن‌ها برای استفاده افراد معلول مناسب باشد. 

(۱) آبریزگاه های ویژه استفاده افراد معلول باید به شکل غرفه ای یا دیواری بوده و حداکثر ارتفاع لبه گرد زیرین آن از کف تمام شده ۴۳۰ میلی متر باشد. 

(۲) فضای آزاد کف در جلو یورینال باید دست کم به پهنای ۷۶۰ میلی متر و عمق ۱۲۲۰ میلی متر بوده و به راه قابل دسترسی متصل باشد. 

(۳) اهرم سیستم شستشوی یورینال باید به صورت خودکار یا دگمه فشاری بوده و در ارتفاع ۱۱۲۰ میلی متر از کف نصب شود. 

 

۵-۵-۲-۱۶ دوش 

الف) لوله قائم دوش باید با بست به دیوار پشت دوش ثابت و محکم شود. 

ب ) کابین دوش 

(۱) سطح کابین دوش باید دست کم ۰٫۶ متر مربع باشد. 

(۲) کابین دوش ممکن است اشکال مختلف داشته باشد. در حالت مربع هر ضلع در حالت مثلث ارتفاع وتر و در حالت دایره یا بیضی قطر آن نباید کمتر از ۷۵۰ میلی متر باشد. فضایی که برای شیر جاصابونی دستگیره و دیگر متعلقات لازم است باید خارج از اندازه های داده شده برای کابین دوش باشد. 

(۳) پنجره و درهای شیشه ای کابین دوش باید طبق استانداردهای ایمنی باشد. 

پ ) دیوارهای اطراف اتاقک دوش باید دست کم تا ارتفاع ۱۸۰۰ میلی متر با مواد آب بند و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت ساخته شود و سطوح آن کاملاً صاف و صیقلی و قابل شستشو باشد. 

ت ) کف اتاقک دوش یا زیر دوشی 

(۱) کف اتاقک دوش یا زیردوشی باید کاملاً بدون درز آب بند و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت باشد. 

(۲) لبه های زیردوشی باید در همه طرف دست کم ۵۰ میلی متر نسبت به کف آن بالاتر باشد. 

(۳) اتصال لوله فاضلاب تخلیه زیر دوشی یا کف شوی کف اتاقک به لوله فاضلاب ساختمان باید کاملا آب بند و گازبند باشد از درزهای اطراف کف شوی یا زیردوشی نباید آب و رطوبت به داخل اجزای ساختمان نفوذ پیدا کند. 

(۴) قطر نامی لوله تخلیه کف شوی کف اتاقک یا زیردوشی نباید از ۵۰ میلی متر کمتر باشد. روی دهانه تخلیه باید شبکه مقاوم در برابر خوردگی با قطر دست کم ۷۶ میلی متر و قابل برداشتن نصب شود که سوراخهای آن از ۶ میلی متر بزرگتر نباشد. 

(۵) اگر در یک ساختمان چند اتاقک دوش فقط با یک دهانه تخلیه پیش بینی شده باشد. شیب بندی کف باید طوری صورت گیرد که فاضلاب یک اتاقک از داخل اتاقک دیگر عبور نکند. 

ث ) در صورت پیش بینی تعدادی دوش در یک گروه بهداشتی باید حداقل یکی از آن‌ها برای استفاده افراد معلول مناسب باشد. 

(۱) اتاقک دوش ویژه استفاده افراد معلول باید دست کم به طول ۱۵۲۵ و پهنای ۱۰۷۰ میلی متر باشد. 

(۲) شیرهای آب دوش معلول باید از نوع اهر می‌باشد. 

(۳) میله‌های دستگیره باید با استحکام کافی بوده و در ارتفاع ۸۴۰ تا ۹۱۵ میلی متری کف دوش نصب شوند. 

 

۶-۵-۲-۱۶ وان 

الف) اگر وان توکار نصب می‌شود باید درزهای اطراف آن کاملاً آب بند و مقاوم در برابر نفوذ آب و رطوبت باشد. 

ب ) روی دهانه تخلیه آب وان باید شبکه قابل برداشتن و مقام در برابر خوردگی قرار گیرد 

پ ) قطر نامی دهانه تخلیه آب وان باید دست کم ۴۰ میلی متر باشد روی دهانه خروجی آب وان باید امکان قرار دادن در پوش موقتی پیش بینی شود و وان سرریز داشته باشد. 

ت ) اتصال لوله آب خروجی وان به لوله فاضلاب ساختمان و سیفون آن باید قابل بازدید و دسترسی باشد. 

ث ) پنجره و درهای شیشه ای کابین وان باید طبق استانداردهای ایمنی باشد. 

ج ) در صورت پیش بینی تعدادی وان در یک مکان باید حداقل یکی از آن‌ها برای استفاد افراد معلول مناسب باشد. 

(۱) یک صندلی در داخل وان و یا یک محل نشیمن ثابت در انتهای بالایی وان معلول باید پیش بینی شود صندلی نشیمن باید به طور مطمئن نصب شده و در هنگام استفاده هیچ الغزشی نداشته باشد. 

(۲) فضای آزاد کف در کنار وان معلول در حالت استفاده از صندلی ثابت در ابتدای وان دست کم به پهنای ۱۹۰۵ و عمق ۷۶۰ میلی متر و در حالت استفاده از صندلی نشیمن در وان ، به پهنای دست کم ۱۵۲۵ و عمق ۷۶۰ میلی متر باید فراهم گردد. 

در صورتی که راه دسترسی به وان از روبروی وان (عمود بر در ازای وان) باشد عمق فضای آزاد کف به جای ۷۶۰ میلی متر باید دست کم ۱۲۲۰ میلی متر پیش بینی شود. 

 

۷-۵-۲-۱۶ آب خوری (آب سرد کن) 

الف) آبخوری نباید در فضای توالت یا حمام نصب شود. 

ب ) خروج آب از دهانه شیر جریان آب باید طوری باشد که آب پس از ریزش به روی دهانه برنگردد و آن را آلوده نکند. 

پ ) دهانه خروج آب از شیر باید بالاتر از سطح تراز سرریز آب داخل تشتک رویه آبخوری باشد. 

ج) دست کم ۵۰ درصد از آب خوری های پیش بینی شده در یک طبقه باید برای استفاده افراد معلول نیز مناسب باشد. آبخوری های مورد استفاده افراد معلول باید دارای ویژگی های زیر باشد .

(۱) ارتفاع آبخوری نباید بلند تر از ۹۱۵ میلی متر از کف تمام شده باشد. 

(۲) برای نزدیک شدن افراد معلول به آبخوری باید فضای خالی به پهنای دست کم ۱۲۲۰ میلی متر و عمق ۷۶۰ میلی متر در جلوی آبخوری پیش بینی شود. 

(۳) دستگاه های آبخوری چسبیده به دیوار و پایه دار بایستی دارای فضای باز به منظور قرار گرفتن زانوی فرد نشسته بر روی صندلی چرخدار داشته باشد این فضای باز جلوی زانو باید به پهنای دست کم ۷۶۰ میلی متر و عمق ۴۳۰ میلی متر بوده و ارتفاع آن از کف تمام شده حداقل ۶۸۵ میلی متر باشد. 

(۴) شیر جریان آب و فواره آبخوری ها باید در جلو دستگاه بوده و آب را در مسیری هدایت نماید که موازی یا تقریباً نزدیک جلو دستگاه باشد. 

(۵) شیر جریان آب باید طوری باشد که امکان قرارگیری یک فنجان یا لیوان به ارتفاع ۱۰۰ میلی متر در زیر جریان آب فراهم باشد. 

 

۸-۵-۲-۱۶ سینک 

الف) روی دهانه تخلیه آب سینک باید شبکه یا سبدی قرار گیرد که در برابر خوردگی مقاوم و قابل برداشتن باشد. 

ب ) اگر دهانه تخلیه آب سینک با امکان قرار دادن در پوش موقتی باشد باید برای لگن سینک سرریز پیش بینی شود. 

پ ) قطر دهانه تخلیه آب سینک باید دست کم ۴۰ میلی متر باشد. 

ت ) اگر سینک به صورت لگن سرتاسری باشد باید هر ۵۰۰ میلی متر طول آن به عنوان یک سینک مستقل تلقی شود و همه الزامات مندرج در این مقررات در مورد آن رعایت شود. 

ث ) سینک ظرفشویی با پیشخوان و لبه مدور مخصوص استفاده افراد معلول باید طوری نصب شود که ارتفاع لبه سینک از کف تمام شده بلندتر از ۸۶۵ میلی متر نباشد. 

۱) سینک ظرفشویی مخصوص استفاده افراد معلول باید دارای فضای آزاد زانو در زیر سینک باشد فضای آزاد زانو باید دارای ابعاد حداقل ۶۸۵ میلی متر ارتفاع از کف تمام شده ۷۶۰ میلی متر پهنا و ۴۸۵ میلی متر عمق باشد. 

(۲) عمق لگن سینک ظرفشویی مخصوص استفاده افراد معلول نباید از ۱۶۵ میلی متر بیشتر باشد. 

(۳) در جلوی سینک ظرفشویی مخصوص استفاده افراد معلول باید فضای آزاد به پهنای دست کم ۷۶۰ میلی متر و عمق ۱۲۲۰ میلی متر پیش بینی شود. 

(۴) شیرهای آب سینک ظرفشویی مخصوص استفاده افراد معلول باید از نوع اهرمی، فشاری و یا چشمی الکترونیکی باشد. 

 

۹-۵-۲-۱۶ کفشوی 

الف) قطر نامی دهانه خروجی کفشوی نباید از ۵۰ میلی متر کمتر باشد

(۱) در ساختمان های عمومی قطر نامی دهانه خروجی کفشوی نباید کمتر از ۸۰ میلی متر باشد. 

ب ) کفشوی باید شبکه قابل برداشتن داشته باشد. 

(۱) دهانه خروجی کفشوی و سیفون آن باید قابل دسترسی باشد و بتوان به سهولت آن را تمیز کرد. 

 

۱۰-۵-۲-۱۶ ماشین رختشویی 

الف) اتصال لوله آب از لوله کشی آب آشامیدنی به ماشین رختشویی باید با فاصله هوایی یا لوازم جلوگیری از برگشت جریان صورت گیرد. اگر لوازم جلوگیری از برگشت جریان در داخل ماشین پیش بینی شده باشد دیگر نیاز به نصب لوازم جلوگیری از برگشت جریان جداگانه در محل اتصال ماشین به لوله آب مصرفی نیست. 

ب) فاضلاب خروجی از ماشین رختشویی باید با اتصال غیر مستقیم به لوازم بهداشتی دیگر کف شوی یا علم فاضلاب بریزد. 

 

۱۱-۵-۲-۱۶ ماشین ظرفشویی 

الف) اتصال لوله آب از لوله کشی آب آشامیدنی به ماشین ظرفشویی باید با فاصله هوایی یا لوازم جلوگیری از برگشت جریان صورت گیرد اگر لوازم جلوگیری از برگشت جریان در داخل ماشین پیش بینی شده باشد دیگر نیاز به نصب لوازم جلوگیری از برگشت جریان جداگانه در محل اتصال ماشین به لوله آب مصرفی نیست. 

ب ) فاضلاب خروجی از ماشین ظرفشویی باید با اتصال غیر مستقیم به لوازم بهداشتی دیگر کفشوی یا علم فاضلاب بریزد. 

 

۱۲-۵-۲-۱۶ شستشوی توالت و یورینال 

الف) توالت یورینال و لوازم بهداشتی دیگری که تخلیه کامل سیفون آن‌ها مستلزم جریان لحظه ای نسبتاً زیاد آب می‌باشد، باید به فلاش والو یا فلاش تانک مجهز باشد که هر بار مقدار معینی آب برای شستشوی لگن و پر کردن دوباره سیفون از آن ریزش کند. 

(۱) هر توالت یا یوزینال باید یک عدد فلاش والو یا فلاش تانک مخصوص خود داشته باشد مگر این که سیستم شستشوی توالت ها یا یورینال ها خودکار و به صورت مرکزی باشد

ب) فلاش تانک 

(۱) اگر فلاش تانک با فرمان دستی کار میکند باید به کمک شیر شناور یا هر مکانیسم دیگری پس از هر بار ریزش آب دوباره تانک را تا تراز معین از آب پر کند و پس از آن ورود آب کاملاً بسته شود. 

(۲) فلاش تانک خودکار باید وسیله ای داشته باشد که به طور منظم پس از گذشت هر فاصله زمانی معین یا با عملکرد حسگرهای نصب شده عمل ریزش آب را به طور کامل انجام دهد. 

(۳) هر فلاش تانک باید یک شیر شناور ضد جریان سیفونی داشته باشد. 

(۴) دهانه ورود آب به تانک باید دست کم ۲۵ میلی متر بالاتر از لبه روی دهانه سرریز باشد. 

(۵) هر فلاش تانک باید اتصال سرریز داشته باشد تا در صورت سرریز کردن آب را به داخل لگن توالت یا یورینال بریزد قطر لوله سرریز آب باید طوری انتخاب شود که در زمان حداکثر جریان آب ورودی به تانک مانع از بالا رفتن تراز سطح آب تانک شود دهانه خروجی انتهای لوله سرریز باید از تراز سر ریز لگن توالت یا یورینال بالاتر باشد. 

(۶) همه اجزای فلاش تانک باید برای تعمیر و تعویض قابل دسترسی باشد. 

پ ) فلاش والو 

(۱) به منظور جلوگیری از برگشت جریان روی لوله ورودی آب به فلاش والو باید خلاشكن قابل دسترسی نصب شود مگر آن که مکانیسم جلوگیری از برگشت جریان در فلاش والو پیش بینی شده باشد. 

(۲) انتخاب فلاش والو باید با رعایت صرفه جویی در مصرف آب صورت گیرد. 

(۳) فلاش والو باید از نوعی باشد که یک سیکل کامل ریزش آب و باز و بسته شدن جریان را به طور خودکار و بر اثر فشار آب ورودی بتواند انجام دهد. 

(۴) فلاش والو باید وسیله تنظیم داشته باشد تا بتوان مقدار آب ریزشی آن را تنظیم کرد.  

هیچ نکته آموزشی برای این ماده ثبت نشده است.

هیچ رأی وحدت رویه‌ای برای این ماده ثبت نشده است.

هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.

هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.

هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.

دسترسی اشتراکی

برای مشاهده کامل تست‌ها، انتخاب گزینه و دیدن پاسخ باید اشتراک فعال داشته باشید.

تستی مطابق این مرتب‌سازی برای شما یافت نشد.

قبلی بعدی