در حالت طراحی به روش کارایی انرژی ، لازم است تعیین میزان انرژی اولیه مصرفی ساختمان طرح با شبیه سازی و انجام محاسبات عددی ، با استفاده از نرم افزارهای مورد تأیید صورت گیرد. این کـار باید با رعایت تمامی موارد مطرح شده در بخش ١٩-٨-١ انجام شود.
١٩-٨-٣-١ اصول مطرح در روش های مختلف طراحی
١٩-٨-٣-١-١ محاسبه مصرف انرژی اولیه سالانه ساختمان
خروجی نرم افزارهای شبیه سازی مصرف انرژی نهایی سالانه ساختمان میباشد. با توجه به ایـن کـه معیار در نظر گرفته شده در روش کاراریی انرژی مصرف انرژی اولیه میباشد، در نتیجه ، لازم اسـت مصارف انرژی اولیه حامل های مختلف ، با استفاده از خروجی های مصرف انرژی نهایی به دست آمـده با شبیه سازی نرم افزاری محاسبه شوند.
انرژی اولیه مصرفی سالانه یک ساختمان برابر است با حاصل جمع مصارف انرژی اولیه الکتریکی و غیرالکتریکی . انرژی اولیه هر یک از حامل های انرژی نسبت انرژی نهایی مصرف شده در سـاختمان به راندمان تولید و توزیع حامل انرژی مورد نظر است .
در صورتی که مقدار راندمان تولید و توزیع انرژی الکتریکی توسط وزارت نیرو اعلام نگـردد، مقـدار آن برابر با ٣٠ درصد در نظر گرفته میشود.
در صورتی که مقدار راندمان تولید و توزیع انـرژی غیرالکتریکـی (گـاز) توسـط وزارت نفـت اعـلام نگردد، مقدار آن برابر با ١٠٠ درصد در نظر گرفته میشود.
١٩-٨-٣-١-٢ اصول طراحی به روش قیاسی
در این روش، محاسبه مصرف انرژی اولیه سالانه سـاختمان مرجـع ، بـا رعایـت اصـول زیـر انجـام میشود:
- شبیه سازی و انجام محاسبات عددی ، با استفاده از نرم افزارهای مورد تأیید استفاده شده برای تعیین مصرف انرژی ساختمان طرح، و با داده های مشابه در خصوص شرایط (فایـل هـای) آب و هوایی و برنامه های زمانی بهره برداری و عملکرد تجهیزات؛
- مشخصات هندسی کاملاً مشابه مشخصات ساختمان طرح؛
- داده های مربوط به پوسته خارجی ساختمان مطابق مقادیر ارائه شده در بخش ١٩-٥-٢؛
- داده های مربـوط بـه تأسیسـات مکـانیکی سـاختمان، مطـابق مقـادیر ارائـه شـده در بخـش ١٩-٥-٣؛
- داده های مربوط به سیستم روشنایی مصـنوعی و دیگـر تجهیـزات برقـی سـاختمان، مطـابق مقادیر ارائه شده در بخش ١٩-٥-٤؛
- عدم احتساب کاهش نیاز حاصل از بهرهگیری از روشنایی طبیعی ، سایبان ها و سیستم های بر پایه انرژی های تجدیدپذیر ساختمان.
روش قیاسی قابل استفاده برای طراحی ساختمانهای با ردههای «»منطبق بـا مبحـث ١٩ (EC)» ، «کم انرژی (+EC)» و «بسیار کم انرژی (++EC)» میباشد.
بدیهی است درصورتی که هدف دست یابی به ساختمانهای کم انرژی یا بسیار کم انـرژی باشـد، لازم خواهد بود مقادیر مربوط به حالت در نظر گرفته شده در شبیه سازی ها و محاسبات ملاك عمل قرار گیرد.
لازم است خروجی های مربوط به مصرف سالانه انرژی الکتریکی و غیرالکتریکی ، به صورت تفکیکـی ارائه شود، تا امکان محاسبه مصرف انرژی اولیه فراهم آید.
١٩-٨-٣-١-٣ اصول طراحی به روش معیار مصرف (بر مبنای واحد سطح )
در این روش، محاسبه مصرف انرژی سالانه ساختمان مرجع ، با رعایت اصول زیر انجام میشود:
- تعیین سطح زیربنای فضاهای کنترل شده؛
- تعیین مقادیر مربوط به مصرف انرژی اولیه سالانه ساختمان، با استفاده از جدول ١٩-٨-١.
روش معیار مصرف قابل استفاده برای طراحی ساختمانهای بـا رده هـای «منطبـق بـا مبحـث ١٩ (EC)»، «کــم انــرژی (+EC)»، «بســیار کــم انــرژی (EC++)» و «مصــرف انــرژی نزدیــک صــفر (ECNZ)» میباشد.
میزان مصرف انرژی اولیه محاسبه شده بـرای سـاختمان طـرح مربـوط بـه انـرژی مصـرفی بـرای گرمایش ، سرمایش ، آب گرم مصرفی و روشنایی میباشد. لازم به ذکر اسـت در مـدلسـازی انـرژی ، تأثیر حرارتی تجهیزات در نظر گرفته میشود، ولی میزان مصرف انـرژی ایـن تجهیـزات در انـرژی مصرفی ساختمان لحاظ نمیشود.
طراحی ساختمان نزدیک صفر تنها با استفاده از روش کارایی انرژی و معیار مصرف برای ساختمان مرجع امکانپذیر است .
١٩-٨-٣-٢ شرایط پذیرش نتایج محاسبات
در هر دو روش (قیاسی و معیار مصرف)، طراحی صورت گرفته زمانی قابل قبول تلقی می شـود کـه میزان مصرف انرژی اولیه سالانه محاسبه شده بـرای سـاختمان طـرح از مصـرف انـرژی سـاختمان مرجع کمتر باشد.
١٩-٨-٣-٣ مدارك فنی مورد نیاز برای ارائه
میزان انرژی مصرفی ساختمان بـه عوامـل متعـددی ، از جملـه شـرایط آب و هـوایی ، الگـوی رفتـار ساکنین و بهره برداران، کارایی تجهیزات و نحوه نگهداری از آنها، بستگی دارد. در مـدارك فنـی و دفترچه محاسبات، لازم است موارد زیر ارائه گردد:
- خلاصه ای از محاسبات و تحلیل های انجامشده، شامل میزان مصرف انرژی سـالانه سـاختمان مرجع و ساختمان طرح؛
- مشخصات نرم افزاری که برای محاسبات مورد استفاده قرار گرفته است ؛
- معرفی اختصاری پروژه، با ذکر محل آن، تعداد طبقات، کاربری (نحوه بهره برداری )، فضـاهای کنترلشده و کنترل نشده، زمان های بهره برداری از ساختمان؛
- فهرست امکانات و تجهیزات انرژی بر در ساختمان، و تفـاوت هـای احتمـالی مشخصـات فنـی آنها با مشخصات استاندارد
- فهرست انطباق موارد مختلف با الزامات در نظر گرفته شده در این روش طراحی ؛
- روش مدلسازی و فرضیات در نظر گرفته شده؛
- اطلاعات خروجی های نرمافزار و میزان مصرف انرژی تفکیکـی روشـنایی ، تجهیـزات داخلـی ، سیستم آب گرم مصرفی ، سیستم گرمایی ، سیستم سرمایی ، فن ها و دیگر تجهیزات سیستم تهویه مطبوع (نظیر پمپ ها) باشد.
تصویر ۱