حداقل آرماتور خمشی، As,min، در وجه کششی، باید برابر با ۰.۰۰۱۸Ag در نظر گرفته شود.
بند ۹-۹-۶-۱ مبحث 9 نهم مقررات ملی ساختمان : طرح و اجرای ساختمان‌های بتن‌آرمه
محاسبه حداقل آرماتور خمشی دال یک‌طرفه و انتخاب آرایش بهینه میلگرد
حداقل آرماتور خمشی دال یک‌طرفه
مطابق بند ۹-۹-۶-۱ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان (ویرایش ۱۳۹۹)، حداقل مساحت آرماتور خمشی کششی دال یک‌طرفه برابر است با:
As,min = ۰.۰۰۱۸ × b × h
برای نوار یک‌متری دال، با فرض استفاده از میلی‌متر:
As,min = ۱.۸ × h
در این رابطه، h ضخامت کل دال بر حسب میلی‌متر و As,min سطح فولاد موردنیاز بر حسب میلی‌مترمربع در متر است.
محاسبه سطح فولاد تأمین‌شده
برای میلگردهایی با قطر d و فاصله محور تا محور s:
As = (π × d² / ۴) × (۱۰۰۰ / s)
در این رابطه، قطر و فاصله میلگردها بر حسب میلی‌متر هستند.
مثال کاربردی
برای دال یک‌طرفه به ضخامت ۳۰۰ میلی‌متر:
As,min = ۱.۸ × ۳۰۰ = ۵۴۰ mm²/m
اگر فاصله میلگردها ۲۰۰ میلی‌متر باشد:
Φ۱۰@۲۰۰ ← حدود ۳۹۳ mm²/m — ناکافی
Φ۱۲@۲۰۰ ← حدود ۵۶۵ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
Φ۱۴@۲۰۰ ← حدود ۷۷۰ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
Φ۱۶@۲۰۰ ← حدود ۱۰۰۵ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
در این مثال، Φ۱۲@۲۰۰ کمترین آرایش قابل قبول در میان گزینه‌های بررسی‌شده است.
تفاوت حداقل آرماتور و آرماتور طراحی
رعایت حداقل آرماتور خمشی به‌تنهایی برای تأیید طراحی دال کافی نیست. آرماتور نهایی باید علاوه بر حداقل مقرر، مقاومت خمشی موردنیاز را تأمین کند و ضوابط فاصله‌گذاری، مهار و سایر جزئیات اجرایی را نیز برآورده سازد.
دام آزمونی:
۱. در رابطه حداقل آرماتور خمشی دال یک‌طرفه از ضخامت کل دال استفاده می‌شود، نه عمق مؤثر.
۲. محاسبه سطح میلگردهای موجود باید بر اساس تعداد میلگرد در واحد عرض انجام شود.
۳. برای انتخاب نزدیک‌ترین آرایش به حداقل مجاز، ابتدا گزینه‌های ناکافی حذف می‌شوند؛ سپس کمترین آرایش تأمین‌کننده حداقل انتخاب می‌شود.
۴. حداقل آرماتور خمشی نباید با آرماتور محاسباتی لازم برای مقاومت خمشی یا آرماتور حرارتی و جمع‌شدگی اشتباه گرفته شود.
مطابق بند ۹-۹-۶-۱ مبحث نهم مقررات ملی ساختمان (ویرایش ۱۳۹۹)، حداقل مساحت آرماتور خمشی کششی دال یک‌طرفه برابر است با:
As,min = ۰.۰۰۱۸ × b × h
برای نوار یک‌متری دال، با فرض استفاده از میلی‌متر:
As,min = ۱.۸ × h
در این رابطه، h ضخامت کل دال بر حسب میلی‌متر و As,min سطح فولاد موردنیاز بر حسب میلی‌مترمربع در متر است.
محاسبه سطح فولاد تأمین‌شده
برای میلگردهایی با قطر d و فاصله محور تا محور s:
As = (π × d² / ۴) × (۱۰۰۰ / s)
در این رابطه، قطر و فاصله میلگردها بر حسب میلی‌متر هستند.
مثال کاربردی
برای دال یک‌طرفه به ضخامت ۳۰۰ میلی‌متر:
As,min = ۱.۸ × ۳۰۰ = ۵۴۰ mm²/m
اگر فاصله میلگردها ۲۰۰ میلی‌متر باشد:
Φ۱۰@۲۰۰ ← حدود ۳۹۳ mm²/m — ناکافی
Φ۱۲@۲۰۰ ← حدود ۵۶۵ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
Φ۱۴@۲۰۰ ← حدود ۷۷۰ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
Φ۱۶@۲۰۰ ← حدود ۱۰۰۵ mm²/m — تأمین‌کننده حداقل
در این مثال، Φ۱۲@۲۰۰ کمترین آرایش قابل قبول در میان گزینه‌های بررسی‌شده است.
تفاوت حداقل آرماتور و آرماتور طراحی
رعایت حداقل آرماتور خمشی به‌تنهایی برای تأیید طراحی دال کافی نیست. آرماتور نهایی باید علاوه بر حداقل مقرر، مقاومت خمشی موردنیاز را تأمین کند و ضوابط فاصله‌گذاری، مهار و سایر جزئیات اجرایی را نیز برآورده سازد.
دام آزمونی:
۱. در رابطه حداقل آرماتور خمشی دال یک‌طرفه از ضخامت کل دال استفاده می‌شود، نه عمق مؤثر.
۲. محاسبه سطح میلگردهای موجود باید بر اساس تعداد میلگرد در واحد عرض انجام شود.
۳. برای انتخاب نزدیک‌ترین آرایش به حداقل مجاز، ابتدا گزینه‌های ناکافی حذف می‌شوند؛ سپس کمترین آرایش تأمین‌کننده حداقل انتخاب می‌شود.
۴. حداقل آرماتور خمشی نباید با آرماتور محاسباتی لازم برای مقاومت خمشی یا آرماتور حرارتی و جمع‌شدگی اشتباه گرفته شود.
هیچ رأی وحدت رویه‌ای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی نمونه‌ای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.
تست ۱
حداقل مقدار مجاز آرماتور کششی ناشی از خمش در دال یک‌طرفه با ضخامت ۳۰۰ mm به کدام‌یک از مقادیر زیر نزدیک‌تر است؟ f&#x۲۷;c=۲۵ MPa و fy=۳۰۰ MPa