کاهش مقاومت و یا سختی برشی خاک به دلیل افزایش فشار آب حفره‌ای ناشی از زلزله در خاک‌های ماسه‌ای اشباع که باعث ایجاد شرایطی نزدیک به تنش مؤثر صفر و یا ایجاد تغییرشکل‌های دائمی قابل ملاحظه در خاک گردد، با عنوان روانگرایی شناخته می‌شود.
روانگرایی عمدتاً محدود به خاک‌های دانه‌ای مانند ماسه‌ها و همچنین لای‌های غیرپلاستیک می‌شود. شن‌های سست نیز می‌توانند روانگرا شوند.
مفهوم روانگرایی و خاک‌های مستعد آن
روانگرایی زمانی رخ می‌دهد که در اثر زلزله، فشار آب حفره‌ای در خاک اشباع افزایش یابد و در نتیجه مقاومت یا سختی برشی خاک به‌طور قابل توجهی کاهش پیدا کند.
اگر این افزایش فشار آب حفره‌ای، تنش مؤثر خاک را به مقادیری نزدیک صفر برساند یا موجب تغییرشکل‌های دائمی قابل ملاحظه شود، رفتار خاک در محدوده روانگرایی قرار می‌گیرد.
