آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ( آیین دادرسی مدنی )
ماده ۹۱
ماده ۹۱
دادرس در موارد زیر باید از رسیدگی امتناع نموده و طرفین دعوا نیز میتوانند او را رد كنند.
الف - قرابت نسبی یا سببی تا درجه سوم از هر طبقه بین دادرس با یكی از اصحاب دعوا وجود داشته باشد.
ب - دادرس قیم یا مخدوم یكی از طرفین باشد و یا یكی از طرفین مباشر یا متكفل امور دادرس یا همسر او باشد.
ج - دادرس یا همسر یا فرزند او، وارث یكی از اصحاب دعوا باشد.
د - دادرس سابقاً در موضوع دعوای اقامه شده به عنوان دادرس یا داور یا كارشناس یا گواه اظهارنظر كرده باشد.
ه- - بین دادرس و یكی از طرفین و یا همسر یا فرزند او دعوای حقوقی یا جزایی مطرح باشد و یا در سابق مطرح بوده و از تاریخ صدور حكم قطعی دو سال نگذشته باشد.
و - دادرس یا همسر یا فرزند او دارای نفع شخصی در موضوع مطروح باشند.
دسترسی اشتراکی
برای دسترسی به محتوای کامل نکات آموزشی باید اشتراک فعال داشته باشید.
نکته ۱
مقررات رد دادرس ناظر بر مراجعی است که به ماهیت اختلاف رسیدگی میکنند؛ از این رو، قضات دیوان عالی کشور در مقام رسیدگی فرجامی، اصولاً مشمول جهات رد دادرس نیستند.
نکته ۱
هرگاه یکی از جهات قانونی رد دادرس وجود داشته باشد، دادرس باید از ادامهی رسیدگی خودداری کرده و قرار امتناع از رسیدگی صادر کند.
نکته ۲
هرگاه وکیل دادگستری یا همسر او با دادرس، دادستان، دادیار یا بازپرس تا درجهی سوم از طبقهی دوم قرابت نسبی یا سببی داشته باشد، وکیل نمیتواند مستقیم یا با واسطه در آن دادگاه یا نزد مقام قضایی مزبور قبول وکالت کند.
نکته ۲
اگر با وجود تحقق جهت رد و طرح ایراد از سوی اصحاب دعوا، دادرس همچنان به رسیدگی ادامه دهد، رأی صادرشده حسب مورد و با استناد به بند ۲ ماده ۳۴۸ یا ماده ۳۷۱ قانون آیین دادرسی مدنی، قابل نقض در مرحلهی تجدیدنظر یا فرجام خواهد بود.
نکته ۳
در خصوص بند «هـ» ماده ۹۱، صرف طرح شکایت انتظامی علیه دادرس، دعوای حقوقی یا کیفری محسوب نمیشود و موجب رد او نیست. همچنین صرف تقدیم شکایت کیفری نیز بهتنهایی برای تحقق عنوان «دعوای جزایی» و رد دادرس کفایت نمیکند.
نکته ۴
اقداماتی مانند صدور قرار، رسیدگی فرجامی، تصحیح یا تفسیر رأی، رسیدگی واخواهی به حکم غیابی، رسیدگی به درخواست تأمین، اعتراض ثالث و اعاده دادرسی، بهتنهایی مصداق سبق تصمیم محسوب نمیشوند؛ بنابراین صرف انجام این اقدامات موجب رد دادرس نخواهد بود.
هیچ رأی وحدت رویهای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.
دسترسی اشتراکی
برای مشاهده کامل تستها، انتخاب گزینه و دیدن پاسخ باید اشتراک فعال داشته باشید.
تست ۱
در خصوص رد دادرس، اگر جهت رد وجود داشته باشد، کدام مورد صحیح است؟
تست ۲
در دعوای مطرح شده در یکی از شعب دیوان عالی کشور، یکی از مستشاران، مشمول قاعده رد دادرس است. وظیفه دادگاه چیست؟
تست ۳
اگر پروندهای در دادگاه مطرح شود و وکیل پرونده، همسر دادرس باشد:
تست ۴
اگر پروندهای در دادگاه مطرح شود و وکیل پرونده همسر دادرس باشد:
تست ۵
کدام یک از گزینههای زیر از موارد رد دادرس نیست؟
تست ۶
چنانچه دادرس نسبت به موضوع دعوا سابقه اظهار نظر داشته باشد چه ایرادی قابل طرح است؟
تست ۷
کدام یک از موارد ذیل از موجبات رد دادرس نیست؟
تست ۸
چنانچه دادرس سابقاً در موضوع دعوا مطروحه، به عنوان گواه اظهاراتی کرده باشد:
تست ۹
دعوایی به خواسته تخلیه یک باغ در دادگاه عمومی سیرجان مطرح است. در اثنای دادرسی زوجه دادرس آن شعبه، دعوایی به خواسته مطالبه وجه علیه خوانده آن دعوا در دادگاه عمومی اصفهان اقامه میکند چنین دعوایی: