بانك مركزی موظف است در جهت پیشگیری و كنترل بازار مبادلات غیرمجاز ارز اقدامات زیر را به عمل آورد:
الف - تعیین و اعلام میزان ارز قابل نگهداری و مبادله در داخل كشور، همراه مسافر، راه رانندگان عبوری و مواردی از این قبیل
ب - ایجاد سامانه اطلاعات مالی صرافی ها و رصد و ارزیابی فعالیت آنها
تبصره ۱ - دولت مكلف است ارز مورد نیاز اشخاص را تأمین و در صورت عدم كفایت آن، بازارهای مبادله آزاد ارز را به گونه ای ایجاد نماید كه تقاضای اشخاص از قبیل ارز مسافری و عبوری از طریق قانونی تأمین گردد.
تبصره ۲(منسوخه ۱۴۰۰/۱۱/۱۰) - عرضه و فروش ارز، خارج از واحدهای مجاز تعیین شده توسط دولت به وسیله اشخاص و واحدهای صنفی، ممنوع است و با مرتكبین مطابق قانون رفتار می شود.
تبصره ۲(اصلاحی ۱۴۰۰/۱۱/۱۰) - دولت حدود و مقررات استفاده از ارز را تعیین می كند.
تبصره ۳(الحاقی ۱۴۰۰/۱۱/۱۰) - به منظور مقابله با قاچاق ارز و مدیریت منابع و مصارف ارزی جز در مواردی كه به تشخیص شورای امنیت كشور یا شورای عالی امنیت ملی ضرورت یا مصالح كشور اقتضاء نماید، كلیه واردكنندگان كالا موظفند منشأ ارز كالای وارداتی خود را پس از ثبت سفارش و قبل از ترخیص، در سامانه موضوع بند «الف» ماده (۶) این قانون اظهار نمایند. بانك مركزی موظف است پس از دریافت اطلاعات منشأ ارز، بلافاصله و در خصوص كالاهای سریع الفساد، سریع الاشتعال یا مورد نیاز فوری حداكثر ظرف بیست و چهار ساعت نسبت به بررسی آن اقدام نموده و در صورت صحت اطلاعات ابرازی، شناسه رهگیری معتبر به اطلاعات مذكور اختصاص دهد. مجوز ثبت سفارش تا قبل از دریافت شناسه رهگیری موضوع این تبصره قابل استناد جهت ترخیص در گمرك نیست. حكم این ماده مانع از اجرای مقررات ماده (۴۲) قانون امور گمركی نیست.