۱-۴-۱-۱۰ مصالح قابل به کارگیری در سازه های فولادی شامل نیمرخها ورقها پیچ و مهره ها الکترودها گل میخ ها و مصالح مصرفی جوشکاری باید با استانداردهای معتبر مورد قبول این مبحث انطباق داشته باشند. این استانداردها در پیوست ۱ این مبحث معرفی شده اند. معیارهای پذیرش مصالح باید به شرح زیر مطابق الزامات بندهای (الف) تا (ت) باشد :
الف) ضامن انطباق بر استاندارد تولید مصالح توسط تولید کنندگان با صلاحیت استفاده از مواد اولیه با کیفیت و حاکم بودن سیستم های تضمین و کنترل کیفیت بر فرآیندهای تولید است. همچنین محصول باید مستقیماً توسط تولید کننده یا فروشنده رسمی به دست مصرف کننده برسد و دارای گواهینامه انطباق با یکی از استانداردهای پیوست ۱ باشد.
ب) با تأمین شرایط بند (الف) صدور گواهی نامه معتبر انطباق با استاندارد توسط تولید کننده فولاد یا فروشنده رسمی آن با رعایت مشخصات اصلی مطابق با مقادیر جداول ۱۰-۱-۱، ۱۰-۱-۲ ۳-۱-۱۰ و ۱۰-۱-۴ و نیز رعایت شرایط بخش ۱۰-۴-۲ برای اقناع ضوابط این مبحث کافی است.
پ) در صورتی که شرایط بند (الف) در مورد ضابطه بندی و یکنواختی فرایند تولید و توزیع برقرار باشد ولی گواهینامه انطباق محصول نه با یکی از استانداردهای معرفی شده در پیوست ۱ این مبحث بلکه با یکی از استانداردهای معتبر دیگر که در پیوست ۱ معرفی نشده اند، صادر گردد. میتوان با انجام آزمون های معادل سازی آن محصول را با یکی از استانداردهای معرفی شده در پیوست ۱ انطباق داد نحوه معادل سازی در بخش ۱۰-۴-۲ معرفی شده است.
ت) مصالح غیر منطبق با یکی از استانداردهای پیوست ۱ در سازه فولادی قابل استفاده نبوده و باید از حیطه کار خارج گردد.
۲-۴-۱-۱۰ فولادهای سازه ای
فولاد سازه ای باید دارای مقاومت و شکلپذیری مناسب بوده و کاملاً جوش پذیر باشد. همچنین در بعضی از کاربردها فولاد سازه ای باید طاقت ضربه ای مطلوب داشته و در برابر جداشدگی لایه ای مقاوم باشد. حدود کمی هر یک از مشخصه های مورد اشاره در صورت نیاز باید در نقشه های اجرائی و مدارک فنی طرح معرفی گردیده با به استانداردی که مشخصه های مورد نظر را محدود نموده است، ارجاع داده شود.
در این مبحث مقدار مدول الاستیسیته (ضریب ارتجاعی) مصالح فولادی (E) مساوی ۱۰۰۰۰۰×۲ مگاپاسکال و مقدار نسبت پواسون مصالح فولادی (ν) مساوی ۰/۳ در نظر گرفته میشود. همچنین مطابق این مبحث تنش تسلیم مشخصه فولاد سازه ای (Fy) نباید از ۴۶۰ مگاپاسکال بیشتر باشد.
تبصره: کاربرد میلهها و کابل های بسیار پر مقاومت غیر قابل جوشکاری برای عناصر کششی و اتصال به وسیله دندانه شدن و کاربرد مهره یا اتصالات مخصوص فولاد پیش تنیدگی و کابل ها مجاز است. برای مشخصات فولادهای پیش تنیدگی و کابل ها به استانداردهای EN و ASTM مراجعه شود.
مطابق استانداردهای ۱۴۲۶۲ EN ۱۰۰۲۵،ISIRI و ۲-۶۳۰ ISO مصالح فولادی از نظر طاقت نمونه شیار داده شده شارپی به شرح زیر به سه رده J۰ , JR و J۲ طبقه بندی می شوند :
الف) رده JR: به رده ای از مصالح فولادی گفته میشود که طاقت نمونه شیار داده شده شارپی آن حداقل ۲۷ ژول در دمای ۲۰+ درجه سلسیوس باشد به لحاظ طاقت نمونه شیار داده شده شارپی شرایط پذیرش این رده آسان تر از شرایط پذیرش رده های J۰ و J۲ است.
ب) رده J۰: به رده ای از مصالح فولادی گفته میشود که طاقت نمونه شیار داده شده شارپی آن حداقل ۲۷ ژول در دمای صفر درجه سلسیوس باشد به لحاظ طاقت نمونه شیار داده شده شارپی شرایط پذیرش این رده آسان تر از شرایط پذیرش رده JR اما سخت گیرانه تر از شرایط پذیرش رده JR است.
پ) رده J۲: به رده ای از مصالح فولادی گفته میشود که طاقت نمونه شیار داده شده شارپی آن حداقل ۲۷ ژول در دمای ۲۰- درجه سلسیوس باشد به لحاظ طاقت نمونه شیار داده شده شارپی شرایط پذیرش این رده هم از شرایط پذیرش رده JR و هم از شرایط پذیرش رده J۰ سخت گیرانه تر است .
۳-۴-۱-۱۰ پیچ و مهره و واشر
مشخصات مکانیکی انواع پیچ مهره و واشر باید مطابق استانداردهای معرفی شده در پیوست ۱ باشد. مشخصات مکانیکی انواع مختلف پیچ ها در جدول -۱۰-۱-۵ ارائه شده است. مشخصه مورد نیاز برای واشرها هندسه و سختی آنها است شرایط کاربردی مهره ها و واشرها باید سازگار با پیچ ها و مطابق الزامات بخش ۱۰-۴-۵ باشد.
۴-۴-۱-۱۰ میلههای دندانه شده و میل مهارها
در سازه های فولادی میلههای دندانه شده دو سر رزوه و میل مهار کف ستونها میتواند از نوع پیچ ها مطابق با الزامات بند ۱۰-۱-۴-۳ باشد برای میل مهارها استفاده از میلگرد ساده و آجدار مطابق مبحث نهم مقررات ملی ساختمان مجاز است. همچنین برای میل مهارها استفاده از میلگرد ساده پر مقاومت از نوع CK۴۵ با مشخصات مکانیکی Fu=۶۰۰ MPa , Fy=۴۰۰ MPa و ξu=۲۵%، مطابق با استانداردهای معتبر مجاز است.
۵-۴-۱-۱۰ مصالح مصرفی جوشکاری
مصالح مصرفی جوشکاری شامل انواع الکترود سیم جوشکاری پودر و گاز میشود. استانداردهای معتبر مورد قبول این مبحث در زمینه مصالح فوق در پیوست ۱ آمده است. همچنین در جدول ۶-۱-۱۰ مشخصات مکانیکی فولاد مغزه الکترودهای جوشکاری قوس الکتریکی خود حفاظ معرفی شده است. سایر مشخصات الکترود نظیر جنس روکش قطبیت و مناسب بودن برای وضعیت های مختلف جوشکاری در استانداردهای معتبر مورد قبول این مبحث به صورت شناسه های عددی پس از تنش کششی نهایی مشخصه الکترود بر حسب ksi ذکر شده است.
تصویر ۱
تصویر ۲
تصویر ۳
تصویر ۴
تصویر ۵
تصویر ۶