ماده ۱۸۸ آیین دادرسی کیفری

مطابق ماده ۱۸۸ قانون آیین دادرسی کیفری، تا زمانی که به متهم دسترسی حاصل نشده باشد، بازپرس می‌تواند با توجه به اهمیت جرم و ادله وقوع آن، دستور منع خروج متهم از کشور را صادر کند.

بنابراین صدور دستور منع خروج در این مرحله منوط به چند نکته اساسی است:
۱ - عدم دسترسی به متهم: حکم ماده ناظر به زمانی است که هنوز دسترسی به متهم حاصل نشده باشد.
۲ - توجه به اهمیت جرم و ادله وقوع آن: صرف تشکیل پرونده یا طرح شکایت برای صدور دستور منع خروج کافی نیست و بازپرس باید اهمیت جرم و ادله موجود را ارزیابی کند.
۳ - اختیاری بودن تصمیم بازپرس: قانون از تعبیر «می‌تواند» استفاده کرده است؛ بنابراین بازپرس در صورت تحقق شرایط، مکلف به صدور دستور منع خروج نیست و باید با توجه به اوضاع و احوال پرونده درباره ضرورت آن تصمیم بگیرد.
۴ - مدت‌دار بودن دستور: دستور منع خروج از کشور دارای مدت اعتبار قانونی است و نمی‌تواند بدون محدودیت زمانی استمرار یابد.

در نتیجه، این دستور یک اقدام احتیاطی برای جلوگیری از خروج متهمی است که هنوز در دسترس مقام تحقیق قرار نگرفته است و صدور آن باید بر پایه ضرورت، اهمیت جرم و دلایل موجود باشد.

فرمول آزمونی ماده:
عدم دسترسی به متهم + اهمیت جرم + ادله وقوع جرم ← امکان صدور دستور منع خروج توسط بازپرس
نکته مهم این است که:
«می‌تواند» = اختیار بازپرس، نه تکلیف بازپرس

همچنین پس از حصول دسترسی به متهم یا تحقق سایر وضعیت‌های قانونی مؤثر بر ادامه دستور، بقای ممنوعیت خروج باید مطابق مقررات ماده ۱۸۸ دوباره ارزیابی شود.